Nhà Máy Dệt Vinatexco ngày xưa, nay là Nhà máy Dệt Thắng Lợi


Nhà Máy Dệt Vinatexco đầu tiên Việt-Nam-Cộng-Hòa cách đây hơn 60 năm, sau năm 75 nhà máy này bị đánh tư sản và tịch thu, ngày nay là Nhà máy Dệt Thắng Lợi.

Nhà máy Dệt Vinatexco nằm ở đầu khu vực phi trường Tân-Sơn-Nhứt và rất rộng, bao quanh là các căn cứ của Hoa Kỳ và Không Quân Việt-Nam-Cộng-Hòa, vào năm 1968 nhà máy Dệt bị hư hỏng nặng nề sau khi vc công kích từ phía tây căn cứ Tân-Sơn-Nhứt và bị ném bom và bắn phá tan tành.

Thủ Đô Sài-Gòn ngày đó là một trong các trung tâm công nghiệp lớn của cả nước, nền công nghiệp ấy thực sự kế thừa truyền thống công nghiệp đã có từ hơn 150 năm trước đây cộng với việc người dân có quyền Tự Do sản xuất và khám phá, có thể nói công nghiệp của Sài Gòn vào thời gian cuối thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20, tuy chưa phát triển bằng châu Âu nhưng so với các nước trong khu vực Đông Nam Á và Á-Châu thì nó có quy mô và trình độ hơn hẳn, điều đặc biệt là Sài Gòn chỉ mất có chừng 60 năm để hình thành nên một nền tảng công nghiệp nặng và nhẹ

- Tóm tắt sự hình thành nền công nghiệp và tự sản xuất hàng hóa tiêu dùng của người Miền Nam.

Sài Gòn vào những năm cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20 đã xuất hiện một vài cơ sở công nghiệp nặng, tuy chưa nhiều nhưng lại có ý nghĩa rất quan trọng, trong số đó phải kể đến Nhà máy Ba Son được hình thành khoảng năm 1863, nó có xưởng cơ khí, xưởng vỏ tàu, xưởng nồi hơi với chức năng là đóng mới và sửa chữa tàu biển, sà lan hạng nhỏ, ngoài Ba Son ra thì có một số xưởng cơ khí dân sự có quy mô nhỏ, chủ yếu là của người Hoa, mãi đến năm 1921 trên địa bàn Chợ Lớn mới có cơ sở cơ khí Vĩnh Phát sử dụng khoảng 10 công nhân, đến năm 1927 mới có tám cơ sở cơ khí cũng của người Hoa ở Chợ Lớn.

Ngành công nghiệp nặng dân sự chính thức được hình thành vào năm 1928 với việc ra đời hãng SIMM của Pháp, sau đó có thêm một số công ty chế tạo cơ khí ra đời có quy mô lớn như CARIC... ngoài ra còn có một số hãng của Đức, mặc dù công nghiệp nặng ở Sài Gòn vào thời gian đầu thuộc Pháp không phát triển mạnh mẽ nhưng cũng cần phải ghi nhận vai trò nhất định của nó, chính các nhà máy này là đại diện đúng nghĩa, đại diện cho nền sản xuất lớn tư bản, công nhân làm việc trong nhà máy này về sau là nòng cốt cho đội ngũ công nhân công nghiệp hiện đại của Sài Gòn mà ví dụ điển hình nhất là hàng ngàn công nhân của Nhà máy Ba Son cùng với công nhân ở các nhà máy khác đã góp phần tạo ra nền tảng vững chắc cho đội ngũ công nhân công nghiệp tiên tiến và nền công nghiệp Sài Gòn.

Do vùng Nam bộ rất ít tài nguyên khoáng sản như vàng, thiếc, sắt, đồng, than đá nên không có nhiều điều kiện để phát triển các ngành công nghiệp nặng, các nhà máy công nghiệp nặng sau này chủ yếu sử dụng các vật liệu nhập từ nước ngoài như Nhà máy cán thép VICASA, Nhà máy rắp láp máy móc VIKIMCO, các nhà máy phát triển sau này dựa trên nguồn tài nguyên tại chỗ chủ yếu là các núi đá, do vậy các nhà máy ciment, clanke phát triển khá nhanh, cùng với việc hình thành nên các cơ sở công nghiệp nặng và cơ sở sản xuất phục vụ cho chế biến xuất khẩu thì Sài Gòn cũng sớm hình thành nên một nền tảng các ngành công nghiệp nhẹ sản xuất hàng hóa phục vụ cho đời sống, mà hầu hết trong số đó trình độ sản xuất đạt đến mức tiên tiến của châu Âu bởi vì máy móc và công nghệ được nhập khẩu toàn bộ dây chuyền từ Pháp, Đức.

- Các ngành công nghệ sau đây phát triển khá mạnh vào thời Quốc Gia Việt Nam và Việt-Nam-Cộng-Hòa :

• Công nghiệp sản xuất thực phẩm và đồ uống: Đây là một trong các ngành sản xuất và kinh doanh phát triển mạnh nhất ở Sài Gòn mà ảnh hưởng của nó còn duy trì đến ngày nay, năm 1910, Công ty Rượu Đông Dương thành lập năm nhà máy, trong đó Nhà máy rượu Bình Tây là nhà máy có công suất lớn nhất, vào năm 1943 công ty này có vốn rất lớn, lên đến hơn 100 triệu franc, hầu hết các nhà máy rượu bia của Pháp được xây dựng ở khu vực Chợ Lớn, cho đến trước năm 1954 ở Sài Gòn-Chợ Lớn có tất cả 17 hãng, nổi bật nhất là các nhà máy mang tên BGI.

• Công nghiệp sản xuất thuốc lá: Ở Sài Gòn, ngành công nghiệp nầy có quy mô lớn đứng sau rượu bia là sản xuất thuốc lá, đây cũng là ngành phát triển rất nhanh chóng và mang lại lợi nhuận khổng lồ, tại Sài Gòn có bảy hãng thuốc lá danh tiếng, trong đó các hãng thuốc lá nổi tiếng là Mic, Cotab, Bastos, Mitac với tổng số vốn đầu tư là hơn 33 triệu franc và sử dụng hơn 2.500 công nhân, sản phẩm của nó một phần sử dụng trong nước, phần khác xuất sang các nước trong khu vực Đông Nam Á và còn xuất sang các nước thuộc địa thuộc Pháp trên toàn thế giới.

• Công nghiệp Dệt: Công nghiệp dệt cũng là một ngành phát triển khá mạnh mẽ. Năm 1924 Pháp thành lập Công ty Vải sợi Sài Gòn với hai nhà máy lớn, vốn đầu tư trên 12 triệu franc và tăng lên 20 triệu franc vào năm 1927, cùng với các nhà máy của Pháp thì các nhà tư sản người Việt cũng tham gia vào lĩnh vực dệt may, ngành dệt may luôn được coi là làm ăn phát đạt vào các thời kỳ phát triển của thành phố Sài-Gòn, các nhà máy dệt của Sài Gòn có tiếng tăm ở khắp châu Á như Dệt "Phong Phú, Vinatexco, Vimitex..."

• Công nghiệp chế biến mía đường: Đây cũng là ngành công nghiệp phát triển mạnh mẽ. Vào năm 1923 Công ty Đường Đông Dương ra đời, công ty này vừa trồng mía, chế biến đường tinh khiết, cồn và rượu, nhà máy Đường Hiệp Hòa có công suất 1.500 tấn mỗi ngày, mỗi năm sản xuất được 17.000 tấn đường trắng và hàng triệu lít cồn, rượu, nhà máy cũng sử dụng khoảng 3.000 công nhân, Năm 1953 xây dựng thêm Nhà máy đường ở Khánh Hội có công suất 70 tấn/ngày.

• Công nghiệp hóa chất và các sản phẩm từ hóa chất: Công nghiệp hóa chất là một trong các ngành được người Pháp chú ý phát triển, vào năm 1909 người Pháp thành lập Công ty Hóa chất Oxygene và Acetylene, tổng vốn đầu tư của công ty vào khoảng 20 triệu franc (1942), nhà máy hóa chất ở Sài Gòn có sản lượng cao hơn gấp hai lần so với nhà máy chi nhánh của công ty ở Hải Phòng.

Một số ngành công nghiệp khác cũng khá phát triển ở Sài Gòn vào thời kỳ này chẳng hạn như giấy, tái chế giấy, thuộc da, xà phòng, kem đánh răng, ngành sản xuất này khá phát đạt, trong số đó phải kể đến hãng xà phòng Trương Văn Bền với sản phẩm “xà phòng Cô Ba” rất nổi tiếng cùng với Diêm, thủy tinh, năm 1927 trên địa bàn Chợ Lớn đã có 12 xưởng sản xuất thủy tinh có quy mô vừa và nhỏ.

Sài Gòn Xưa
===========
kết Cochinchine - Sài Gòn Xưa :



Nguồn : Page Sài Gòn Xưa

Nếu thấy hay thì hãy chia sẻ nội dung này bạn nhé !


Xem Thêm những ảnh xưa cùng chuyên mục Địa Danh Xưa khác